Từ tháng 7/2027, TP.HCM đang được đề xuất thiết lập vùng phát thải thấp, trong đó có phương án hạn chế phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch tại khu vực trung tâm. Mục tiêu giảm ô nhiễm là đáng bàn, nhưng với hàng vạn người sống bằng xe máy, câu hỏi lập tức xuất hiện: ai sẽ trả chi phí cho cuộc chuyển đổi này? Một chiếc xe cũ có thể là cả “cần câu cơm” của một gia đình, không phải món đồ thích thì hôm nay đổi, mai thay.
Điều khiến người dân băn khoăn hơn là tốc độ thay đổi chính sách. Mới đây, xăng E10 được triển khai với mục tiêu giảm phát thải, khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học. Nay lại xuất hiện đề xuất hạn chế xe xăng trong trung tâm. Nếu phương tiện chạy xăng cuối cùng vẫn bị hạn chế, người dân không khỏi có cảm giác mình vừa được khuyến khích đi một con đường rồi lại được yêu cầu quay đầu. Thế chiếc xe đang chạy và bình xăng vừa đổ hôm qua tính thế nào?
Chuyển đổi giao thông xanh không sai, nhưng muốn người dân đồng hành thì phải có lộ trình khả thi: giao thông công cộng đủ tốt, hạ tầng sạc đủ rộng, chính sách hỗ trợ đủ thực tế và đặc biệt là thời gian để người thu nhập thấp thích nghi. Nếu chưa giải quyết được những câu hỏi ấy mà chỉ đặt thêm hạn chế và chế tài, “giao thông xanh” rất dễ biến thành một hóa đơn xanh đặt lên vai người dân. Thành phố muốn giảm khí thải là mục tiêu tốt; nhưng xin đừng để người dân phải thở dài vì chi phí trước khi kịp thở bằng không khí sạch.









